Thiên nhiên vùng biển và thềm lục địa nước ta: Đáp án

Câu hỏi: Đặc điểm nào sau đây không đúng với thiên nhiên vùng biển và thềm lục địa nước ta?

• A. Thềm lục địa phía Bắc và phía Nam nông, rộng.
• B. Vùng biển lớn gấp 3 lần diện tích phần đất liền.
• C. Thềm lục địa Trung Bộ thu hẹp, giáp vùng biển sâu.
• D. Đường bờ biển vùng Nam Trung Bộ bằng phẳng.

Đáp án đúng là D. Đường bờ biển vùng Nam Trung Bộ bằng phẳng. Thực tế, đường bờ biển khu vực này khúc khuỷu, nhiều vũng vịnh và bán đảo, do đó nhận định trên là đặc điểm nào sau đây không đúng với thiên nhiên vùng biển và thềm lục địa nước ta.

Tại sao đường bờ biển Nam Trung Bộ bằng phẳng là nhận định sai?

Địa hình bờ biển Nam Trung Bộ chịu tác động mạnh mẽ của quá trình mài mòn và bồi tụ xen kẽ, kết hợp với các dãy núi lan sát ra mép biển. Địa hình bờ biển ở đây mài mòn – bồi tụ rất điển hình, tạo nên vô số vũng vịnh sâu kín gió, bán đảo và cồn cát, hoàn toàn không bằng phẳng. Nhận định đường bờ biển Nam Trung Bộ bằng phẳng trái ngược với thực tế địa hình ven biển nước ta, vì vậy phương án D là phát biểu không đúng cần chọn theo yêu cầu đề bài.

Phân tích tính chính xác của các phương án còn lại

Các phát biểu A, B và C đều phản ánh đúng các đặc trưng tự nhiên của lãnh thổ nước ta:

• Phương án A đúng với thực tế: Khu vực thềm lục địa phía Bắc (gắn liền với vịnh Bắc Bộ) và phía Nam (gắn liền với vịnh Thái Lan và vùng biển Tây Nam) có địa hình nông và mở rất rộng ra xa bờ do tiếp nối với các đồng bằng châu thổ rộng lớn.
• Phương án B đúng với thực tế: Vùng biển Việt Nam thuộc Biển Đông có diện tích khoảng 1 triệu km², lớn hơn gấp 3 lần diện tích phần đất liền (khoảng 331 nghìn km²). Đây là kiến thức số liệu cơ bản dễ khiến người học phân vân nếu nhớ nhầm tỉ lệ.
• Phương án C đúng với thực tế: Thềm lục địa miền Trung, đặc biệt là đoạn qua Nam Trung Bộ, bị thu hẹp đáng kể, sườn dốc đứng và tiếp giáp ngay với vùng biển sâu ngoài khơi do dãy Trường Sơn ăn lan sát biển.

Đặc điểm cấu trúc thềm lục địa và hình thái ven bờ Việt Nam

Thềm lục địa là phần ngầm dưới biển kéo dài từ rìa lục địa ra khơi, có ảnh hưởng trực tiếp tới tài nguyên khoáng sản, thủy hải sản và an ninh biển. Địa hình vùng đáy biển và dải bờ biển nước ta có sự phân hóa không gian rõ nét theo từng vĩ độ:

• Khu vực Bắc Bộ và Nam Bộ: Thềm lục địa mở rộng, thoai thoải và nông, đáy biển có nhiều tích tụ trầm tích phù sa từ hệ thống sông Hồng và sông Cửu Long. Đường bờ biển chủ yếu là dạng bồi tụ châu thổ phẳng, rừng ngập mặn phát triển.
• Khu vực Trung Bộ: Thềm lục địa bị ép hẹp lại, đáy biển dốc nghiêng nhanh về phía hố sâu Biển Đông. Đường bờ biển nhiều đoạn cắt xẻ sâu, khúc khuỷu, hình thành các vịnh nước sâu nổi tiếng như Cam Ranh, Vân Phong thuận lợi cho xây dựng cảng biển.
• Quy mô diện tích biển: Vùng biển nước ta giàu tài nguyên, rộng lớn gấp 3 lần diện tích đất liền, mở ra không gian sinh tồn và phát triển kinh tế biển đa ngành.

Cách nhận diện nhanh câu hỏi phủ định về vùng biển nước ta

Khi gặp các câu trắc nghiệm phủ định dạng tìm đặc điểm “không đúng”, cần chú ý ngay đến các từ khóa mang tính chất phân hóa lãnh thổ như “bằng phẳng”, “nông rộng” hay “thu hẹp”. Địa hình Nam Trung Bộ luôn gắn liền với núi sát biển nên bờ biển chắc chắn gồ ghề, khúc khuỷu, không bao giờ “bằng phẳng”. Chỉ cần nhớ cặp đối lập: Bắc Bộ và Nam Bộ gắn với “nông, rộng”, còn miền Trung gắn với “hẹp, sâu, khúc khuỷu” là có thể loại trừ nhanh các phương án gây nhiễu.