Vị Trí Địa Lý Và Hình Thể Đã Tạo Nên Đặc Điểm Gì? Đáp Án

Câu hỏi: Vị trí địa lí và hình thể nước ta đã tạo nên

• A. khí hậu nhiệt đới có mùa đông lạnh.
• B. sự phân hóa đa dạng của tự nhiên.
• C. địa hình có tính phân bậc rõ rệt.
• D. tài nguyên khoáng sản phong phú.

Đáp án đúng là B. sự phân hóa đa dạng của tự nhiên. Đặc điểm vị trí địa lý và hình thể đã tạo nên cảnh quan thiên nhiên phân hóa sâu sắc theo chiều Bắc – Nam, Đông – Tây và theo độ cao.

Tại sao vị trí địa lí và hình thể tạo nên sự phân hóa đa dạng của tự nhiên?

Thiên nhiên Việt Nam mang tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa và phân hóa sâu sắc bắt nguồn trực tiếp từ tọa độ địa lý kết hợp với cấu trúc không gian lãnh thổ.

Về vị trí địa lí, lãnh thổ nước ta nằm hoàn toàn trong vùng nội chí tuyến bán cầu Bắc, tiếp giáp Biển Đông rộng lớn và nằm ở nơi giao thoa của các luồng gió mùa, các luồng sinh vật. Về hình thể, đất nước kéo dài gần 15 vĩ độ theo chiều Bắc – Nam, bề ngang hẹp và có cấu trúc địa hình đồi núi lan ra sát biển. Sự kết hợp này khiến các thành phần tự nhiên không đồng nhất trên toàn lãnh thổ:

• Phân hóa Bắc – Nam hình thành do tác động của gió mùa Đông Bắc kết hợp với độ dài lãnh thổ, làm xuất hiện ranh giới khí hậu tại dãy Bạch Mã.
• Phân hóa Đông – Tây thể hiện rõ qua ba dải địa hình: vùng biển thềm lục địa, đồng bằng ven biển và vùng đồi núi phía Tây.
• Phân hóa theo độ cao phản ánh sự thay đổi nhiệt độ, độ ẩm theo địa hình đồi núi, tạo nên các đai cao sinh vật khác nhau.

Phân tích lý do các phương án còn lại chưa chính xác

Các phương án A, C và D phản ánh chưa đúng mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa vị trí, hình thể và đặc điểm tự nhiên.

• Phương án A sai: Khí hậu nước ta có tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa, nhưng đặc điểm mùa đông lạnh chỉ xuất hiện ở miền Bắc do chịu ảnh hưởng trực tiếp của gió mùa Đông Bắc. Miền Nam có khí hậu cận xích đạo nóng quanh năm, do đó mùa đông lạnh không phải là đặc điểm chung của cả nước. Đây là phương án gây nhiễu dễ nhầm lẫn nếu không đọc kỹ phạm vi lãnh thổ.
• Phương án C sai: Địa hình có tính phân bậc rõ rệt là hệ quả của vận động Tân kiến tạo làm trẻ lại địa hình cổ, phân chia thành các bậc thềm địa hình từ núi cao xuống đồng bằng và thềm lục địa. Vị trí địa lí và hình thể không phải nguyên nhân trực tiếp sinh ra tính phân bậc này.
• Phương án D sai: Tài nguyên khoáng sản phong phú chủ yếu do lịch sử phát triển địa chất lâu dài, phức tạp và vị trí nằm ở nơi giao nhau giữa hai vành đai sinh khoáng lớn Thái Bình Dương và Địa Trung Hải. Hình thể kéo dài hẹp ngang không quyết định sự giàu có của khoáng sản trong lòng đất.

Mẹo ghi nhớ nhanh mối quan hệ địa lý

Liên hệ trực tiếp giữa từ khóa hình thể và tự nhiên giúp việc xử lý dạng câu hỏi này chính xác hơn:

• Cụm từ “kéo dài theo chiều Bắc – Nam” gắn liền với “phân hóa Bắc – Nam”.
• Cụm từ “đồi núi chiếm ưu thế kết hợp hướng nghiêng địa hình” gắn liền với “phân hóa Đông – Tây và cao – thấp”.
• Khi đề bài kết hợp cả “vị trí địa lí và hình thể”, kết quả tổng quát luôn là “sự phân hóa đa dạng của tự nhiên”.